Language   

דאָס פֿערצנטע יאָר

Anonymous
Language: Yiddish

List of versions

Watch Video

Psoy & The Israelifts:


More videos...


Related Songs

צי איז מײַן הערץ
(Yakov Garfeyn [Jack Garfein] / יעקב גאַרפֿײן)
! בלײַב געזונט מיר, קראָקע
(Mordkhe Gebirtig [Mordechai Gebirtig] / מרדכי געבירטיג)
The Lads in Their Hundreds
(Bryn Terfel)


yidishelider

Dos fertsnte yor

Una canzone popolare in yiddish (di provenienza quasi certamente polacca, nota anche come Oyf di grine velder un felder) sulla morte di un soldato ebreo nella „grande guerra“. Uno dei tanti. E' la centesima canzone in yiddish inserita in questo sito: lo yiddish è la diciottesima lingua che raggiunge tale traguardo. Una sezione linguistica, del resto, persino più importante della sua oramai ragguardevole consistenza quantitativa.

La canzone presenta parecchie varianti. Il testo che segue è ripreso da Yidlid – Yidishe Lider e proviene in gran parte dal libro Yidishe folks-lider, compilato da Beregovsky e Fefer e pubblicato a Kiev nel 1938, con l'aggiunta di alcune strofe riprese da altre versioni. Secondo Gertrude Schneider, l'autrice di Mordechai Gebirtig, His poetic and musical legacy]] (pp. 4/5), esiste la possibilità che la canzone sia stata scritta da Mordechai Gebirtig: ”Come fatto notare da B. Weinreb e Nechemia Zucker, contemporanei di Gebirtig, molte composizioni del maestro, scritte tra il 1914 e il 1918 […], sono andate perdute. È anche semplicemente possibile che non abbia cercato di farle riconoscere come sue.”

In Voices of a people: the Story of Yiddish folksong (p. 226), Ruth Rubin (1906-2000) afferma: ”Una delle canzoni di soldati più popolari della I Guerra mondiale era quella del soldato caduto in guerra, basata su una ballata ucraina dell'epoca scritta sullo stesso tema.” Come detto, le versioni sono parecchie ed ognuna presenta varianti non presenti nelle altre. [RV, 29-11-2019]

fertsnte


A folksong in Yiddish (quite probably of Polish origin, also known as Oyf di grine velder un felder) on the death of a Jewish soldier in the „Great War“. One among the many. This is the Yiddish song nr 100 included in this site: Yiddish is the 18th language reaching this number. But the importance of this language section is still greater than its remarkable quantity.

This song may be found with a lot of variations. The following version is reproduced from Yidlid – Yidishe Lider and mainly comes from the book Yidishe folks-lider (Yiddish Folksongs), edited by Beregovsky and Fefer and published 1938 in Kiev, with addition of some verses from other versions. Gertrude Schneider, the author of Mordechai Gebirtig, His poetic and musical legacy]] (pp. 4/5), thinks this song might have been written by Mordechai Gebirtig: ”As was pointed out by Gebirtig's contemporaries B. Weinreb and Nechemia Zucker, many of the master's compositions, written between 1914 and 1918 […] were lost. It is also possible that he simply did not take credit for them.”

In Voices of a people: the Story of Yiddish folksong (p. 226), Ruth Rubin (1906-2000) says: One of the most popular soldier ballads of World War I was the song of the fallen soldier, which was based on a current Ukrainian ballad on the same theme.” As already said, there are a lot of versions, each showing variations that are not in other versions. [RV, 29-11-2019]
דאָס פֿערצנטע יאָר איז אָנגעקומען,‏ אוי וויי [1]
דאָס פֿערצנטע יאָר איז אָנגעקומען

אין זאַפּאַס האָט מען מיך גענומען,‏ אוי וויי
אין זאַפּאַס האָט מען מיך גענומען,‏ אוי וויי אוי וויי

אין די קאַרפּאַטן זייַנען מיר געזעסן
ברויט מיט וואַסער האָבן מיר געגעסן

אויף די פֿעלדער,‏ גרינע וועלדער
דאָרטן ליגט אַ געהרגעטער זעלנער

און זייַן קערפּער איז צעריסן
און דאָס בלוט טוט פֿון אים פֿליסן

דאָרט ליגט אַ זעלנער אָן אַ צורה
אָן אַ קאַסטן און אָן אַ קבֿורה

ניט קיין אָרון,‏ ניט קיין מיטה
ניט קיין פֿאָטער און ניט קיין מוטער

קומט אַ פֿויגל אָן צו פֿליען
אויף זייַן קבֿר אָפּצורוען

אוי,‏ דו פֿויגל,‏ שוואַרצע ווראָנע
נאַ דיר די הענט און לאָז אָפּ די אויגן

אוי,‏ דו פֿויגל,‏ פֿלי געשווינד
און זאָג דער מאַמען,‏ איך בין געזונט

פֿון דעם טויט זאָלסטו איר ניט זאָגן
ווייַל זי וועט נעבעך וויינען און קלאָגן

קומט דער פֿויגל צו פֿליען אַהיים
און טרעפֿט מייַן מאַמען טרויעריק שטיין

‏—‏‏ וואָס זשע וויינסטו,‏ געטרייַע מוטער
אים איז פֿינצטער און דיר איז ביטער

ווי אַזוי זאָל איך ניט וויינען און קלאָגן‏‏ —
אַז מע האָט מייַן קינד געטאָן פֿאַריאָגן

איך בין געבליבן אַן אַלמנה,‏ און צו דערצו נאָך בלינד
מ׳האָט פֿאַרטריבן מייַן איין און איינציק קינד

‏—‏‏ ווען די זאַמד וועט צערונען ווערן
דענסטמאָלט וועט זיך צו דיר דייַן קינד אומקערן

‏—‏ און די זאַמד איז שוין אַנטרונען
און מייַן קינד וועט אַהיים ניט קומען

אָן אַ קאַסטן,‏ אָן אַ מיטה
אָן אַ פֿאָטער און אָן אַ מוטער

ווער וועט אים אַ ליכט נאָכטראָגן
ווער וועט נאָך אים קדיש זאָגן

נאָר דאָס פֿערדל דאָס געטרייַע
האָט באַלייט אים צו דער לוויה
[1] DOS FERTSNTE YOR

Dos fertsnte yor iz ongekumen, oy vey
Dos fertsnte yor iz ongekumen

In zapas hot men mikh genumen, oy vey
In zapas hot men mikh genumen, oy vey oy vey

In di karpatn zaynen mir gezesn
Broyt mit vaser hobn mir gegesn

Oyf di felder, grine velder
Dortn ligt a gehargeter zelner

Un zayn kerper iz tserisn
Un dos blut tut fun im flisn

Dort ligt a zelner on a tsure
On a kastn un on a kvure

Nit keyn orn, nit keyn mite
Nit keyn foter un nit keyn muter

Kumt a foygl on tsu flien
Oyf zayn keyver optsuruen

Oy, du foygl, shvartse vrone
Na dir di hent un loz op di oygn

Oy, du foygl, fli geshvind
Un zog der mamen, ikh bin gezunt

Fun dem toyt zolstu ir nit zogn
Vayl zi vet nebekh veynen un klogn

Kumt der foygl tsu flien aheym
Un treft mayn mamen troyerik shteyn

— Vos zhe veynstu, getraye muter
Im iz fintster un dir iz biter

— Vi azoy zol ikh nit veynen un klogn
Az me hot mayn kind geton faryogn

Ikh bin geblibn an almone, un tsu dertsu nokh blind
M'hot fartribn mayn eyn un eyntsik kind

— Ven di zamd vet tserunen vern
Denstmolt vet zikh tsu dir dayn kind umkern

— Un di zamd iz shoyn antrunen
Un mayn kind vet aheym nit kumen

On a kastn, on a mite
On a foter un on a muter

Ver vet im a likht nokhtrogn
Ver vet nokh im kadish zogn

Nor dos ferdl dos getraye
Hot baleyt im tsu der levaye

Contributed by Riccardo Venturi - 2019/11/29 - 09:23




Language: Italian

Traduzione italiana / Italian translation / Traduction italienne / Italiankielinen käännös:
Riccardo Venturi, 29-11-2019 10:24
L'ANNO '14

L'anno '14 è arrivato, ahinoi
L'anno '14 è arrivato

Riservista fui richiamato, ahinoi
Riservista fui richiamato, ahinoi, ahinoi

Nei Carpazi fummo stazionati
Mangiavamo pane e acqua

Nei campi, nelle verdi foreste,
Là giace un soldato ucciso

E il suo corpo è massacrato
E il sangue gli cola via

Là giace un soldato senza volto
Senza una bara, senza un funerale

Senza una cassa, senza un feretro
Senza un padre, senza una madre

Arriva un uccello in volo
Per posarsi sulla sua tomba

Tu, uccello, nera cornacchia,
Prendi le mani e lascia gli occhi

Oh, uccello, vola veloce
E di' a mia madre che sto bene

Non parlarle della mia morte
Perché piangerebbe e si lamenterebbe

L'uccello arriva in volo a casa
E trova mia madre addolorata

Perché piangi, madre fedele,
Per lui le tenebre, per te l'amarezza

E come potrei non piangere,
Poiché mi han preso mio figlio

Sono rimasta vedova, e anche cieca
Mi han preso il mio unico figlio

Quando la sabbia sarà tutta scorsa
Allora tuo figlio tornerà da te

E la sabbia è già tutta scorsa,
E mio figlio non è tornato a casa.

Senza un feretro, senza una bara
Senza un padre, senza una madre

Chi gli porterà una candela
Chi gli dirà il kaddish

Solo il suo cavallo fedele
Lo accompagna alla sepoltura.

2019/11/29 - 10:25




Language: English

English translation / Traduzione inglese / Traduction anglaise / Englanninkielinen käännös: Yidlid
THE YEAR FOURTEEN

The year fourteen has come, oy vey
The year fourteen has come

As a reservist I was called back, oy vey
As a reservist I was called back, oy vey oy vey

In the Carpathian mountains we were stationed
We ate bread and water

On the fields, the green forests
There lies a killed soldier

And his body is teared apart
And the blood is flowing from him

There lies a soldier without a face
Without a coffin, without a burial

No coffin, no casket
No father and no mother

A bird comes flying
To rest on his grave

Oh, you, bird, black crow
Take the hands and leave the eyes

Oh, you bird, fly quickly
And tell my mother I'm fine

Don't tell her about my death
It would make her cry and complain

The bird comes home flying
And finds my mother in deep sadness

— Why do you cry, faithful mother
To him darkness, to you bitterness

— How could I not cry and complain
As my child was driven away

I'm a widow, and besides, blind
And my one and only son was driven away

— When the sand will be gone
Then will you son come back to you

— And the sand is gone already
And my son will not come back home

Without a coffin, without a casket
Without a father and without a mother

Who will for him carry a light
Who will for him say the Kaddish

Only his faithful horse
Accompanied him to his funeral

Contributed by Riccardo Venturi - 2019/11/29 - 15:27




Language: French

Traduction française / Traduzione francese / French translation / Ranskankielinen käännös: Yidlid
L'AN QUATORZE

L'an quatorze est arrivé, oy vey
L'an quatorze est arrivé

Comme réserviste on m'a rappelé, oy vey
Comme réserviste on m'a rappelé, oy vey oy vey

Dans les Carpates nous étions stationnés
Nous mangions du pain et de l'eau

Dans les champs, les vertes forêts
Là-bas gît un soldat tué

Et son corps est déchiré
Et son sang s'écoule

Là-bas gît un soldat sans visage
Sans cercueil et sans enterrement

Pas de cercueil, pas de bière
Pas de père et pas de mère

Un oiseau arrive en volant
Pour se reposer sur sa tombe

Oh, toi l'oiseau, noir corbeau
Prends les mains et laisse les yeux

Oh, oiseau, vole vite
Et dis à ma mère que je vais bien

Ne lui parle pas de ma mort
Parce que cela la ferait pleurer, se lamenter

L'oiseau arrive en volant à la maison
Et trouve ma mère plongée dans le chagrin

— Pourquoi pleures-tu, mère fidèle
Pour lui les ténèbres, pour toi l'amertume

Comment ne pleurerais-je pas
Alors qu'on m'a chassé mon enfant

Je suis restée veuve, et même aveugle
On m'a chassé mon seul et unique enfant

— Quand le sable sera écoulé
Alors ton enfant te reviendra

— Et le sable déjà s'est écoulé
Et mon fils ne reviendra pas à la maison

Sans cercueil, sans bière
Sans père et sans mère

Qui portera pour lui une bougie
Qui dira pour lui le Kadish

Seul son fidèle cheval
L'a accompagné à son enterrement

Contributed by Riccardo Venturi - 2019/11/29 - 15:30



Main Page

Please report any error in lyrics or commentaries to antiwarsongs@gmail.com

Note for non-Italian users: Sorry, though the interface of this website is translated into English, most commentaries and biographies are in Italian and/or in other languages like French, German, Spanish, Russian etc.




hosted by inventati.org